2260 » Dikkuyruk » White-headed Duck » Oxyura leucocephala Trkiye'nin Anonim Kular
2260 » A » G, H, K
Dikkuyruk » White-headed Duck » Oxyura leucocephala




Ykleniyor.
Aylk Kayt GrafiiAylk Kayt Grafii
Yaam Alanlar
Biyolojik Bilgiler

43-48 cm62-70 cm471-865 g

Trn sesi
Kulucka Sresi25-26 gn
Yumurta Says5-10. Maks: 15 adet
Yumurta Boyu67x51 mm

Editr bilgileri

Ku Tr Dikkuyruk
Tr YetkilisiKaaN
Tr Hakknda ilk derleme19.07.2007 13:57
En son gncellemeyi yapanKaaN
Son gncelleme06.02.2018 20:38
Gncellenme says30

En yiler

Aksiyon
20.04.2015 11:53

Beslenme-Av
03.01.2013 10:50

Uar
02.10.2013 22:18

Sabit
22.12.2011 00:58

Video
 
Tanm
Orta boyutlu olan ve dikkuyruklu rdekler (Oxyura) cinsine mensup olan trn, en ok gze arpan zellii srekli dikili duran kuyruudur. Trn erikin ve erikin alt bireylerinde grlen bu zellik, trn dinlenme halinde ve hatta sadece siluet grnen durumlarda bile dier rdeklerden ve su kularndan kolayca ayrlmasn salar. Kuyruun tutulduu a zamana ve davrana gre farkllk gsterse de kuyruk srekli gvdeden ayrdr ve ok belirgindir. Buna ek olarak, civcivler ve gen bireyler hari, tm bireylerde nete grlen gaga dibi ksmndaki ikinlik ok farkl bir siluet yaratr ve yine lkemizdeki rdek arasnda benzersizdir.
Trn diileri ve erkekleri erikinken birbirlerinden ok farkl grnrler. Erikin erkeklerin canl ve ak mavi renkte gagalar, beyaz balar ve hafif siyah talar vardr. Gz alc mavi gagalar, tr yine lkemizde grlen dier rdeklerden ve su kularndan ayran bir zelliktir (istisna iin "Ayrc Tan" ksmna baknz). Erikin diilerin ise gagalar ve balarnn st taraf koyu kahverengidir ve balarnn yan taraflarnda beyaz fona kar kahverengi izgiler geer. Trn genleri ve erikin alt formlar erikin diilere benzerler. Gen bireylerin yetikin bireylerden ayrm yaplrken, boyut, gagann dip ksmnn ok ikin olmamas, kuyruun ok gdk olmas ve "dik" olmamas, daha soluk renkler ve tylerinin u ksmlarndaki renk almas kullanlabilir. Erikin alt ve birinci k bireyler ise erikin diilere benzerler fakat daha soluk renkleri, suratlarnn yan taraflarndaki beyaz ve kahverengi izgilerin daha net ayrlmas onlar erikinlerden ayrr. Erikin alt/birinci k bireylerde cinsiyet ayrm yaplrken de suratn yanndaki beyaz bandn genilii kullanlabilir: beyaz bant, erkeklerde daha genitir. Ayrca, erkeklerin srt ksmlarnn diilere gre biraz daha kestane krmzs olmas da cinsiyet ayrmnda kullanlabilir.
Erikin bireylerin reme ve reme d formlar az da olsa farkldr. Erkeklerin gagalarnn parlak mavi renkleri, reme d zamanlarda yerini daha soluk mavi-gri ve hatta uzak mesafeden sadece gri grnebilecek kadar soluk renklere brakr ve balarnn ta ksmndaki siyahlk miktar artar. Diilerin ise balar ve balarnn yanlar, reme d dnemde daha az kahverengidir, genel olarak renkleri daha soluktur.

Kaynaklar: [1], [5], [6]

Habitat
Dikkuyruklarn yaam dnglerinin farkl evrelerinde farkl yaam alan gereksinimleri vardr.

1) reme Dneminde: Slk ak su ksmlar bulunan ve saklanma ve yuva yapmak iin uygun ortam salayan sust bitkilerinin ska ama boluklarla bulunduu, s ve mezotrofikten hipertrofie kadar olan trofik yelpazedeki tatl sular tercih ederler. Temel besin kaynaklarn oluturan tatarck (ngilizce: chironomid) adl omurgaszlarn larvalarnn ska bulunduu sulak alanlar tercihleridir. Birok farkl fiziksel zellie sahip, byk bir sulak alan mesken edinseler bile, sulak alann bu zelliklere sahip olan ksmlarnda bulunurlar. Nadiren de olsa, benzer zelliklere sahip ac ve tuzlu sularda da redikleri kaydedilmitir fakat spanya'da yaplan bir almada, trn tuzluluk asndan herhangi belirgin bir tercihinin bulunmad grlmtr. Yaam alan tercihleriyle ilgili yaplan almalarda ayrca, k eritleri fazlasyla girintili kntl olan sulak alanlar tercih ettikleri tespit edilmitir.

2) K Dneminde: Dikkuyruklar, klar, reme dneminde tercih ettikleri yerlere gre daha derin, daha byk ve daha ac/tuzlu alanlar tercih ederler. Tercih edilen alanlar arasnda gllerin dnda ayrca lagnler ve denizlerin slk ve kyya yakn ksmlar da vardr. Ayrca kn byk srler yapmaya meyillidirler.

3) G Dnemlerinde: Tr, g dnemimde ok geni yelpazede sulak alanlar kullanrken grlebilir. Bunlarn arasnda yava akan akarsular bile vardr. Not: lkemizdeki ou poplasyonu yerlidir veya ksa/orta mesafe g yapar. Fakat lke dndan gelen gebe baz poplasyonlarn lkemizden getii bilinmektedir.

4) Ty Deiimi dneminde: Trn ty deitirme zamanlarnda yaam alan tercihlerine dair ok ayrntl bilgi bulunmasa da, kn tercih ettiklerine benzer alanlarn tercih edildii dnlmektedir. lkemizin Anadolu Blgesi'nde yaplan almalarda, trn reme alanlarna yakn, byk ve grece daha derin yerlerde ty deiimi yapt gzlenmitir.

Kaynaklar: [1], [7], [8], [9], [10]

Yayl

Yayl bilgisi bulunamad

Beslenme
Dikkuyruklar omnivor (hepil) canllardr. Dalarak beslenirler. Dier birok rdek gibi klar daha ok bitkisel arlkl beslenirler. Tkettikleri bitkisel besinler arasnda sucul bitkilerin yeil ksmlar ve tohumlar yer alr. reme dneminde ise, hem yetikinler hem de gen bireyler daha yksek enerjili ve daha yksek proteinli olan hayvansal besinlere ynelirler. Dikkuyruklarn tkettii hayvansal besinler tatarck (ngilizce: chironomid) larvalar, yumuakalar ve baz kabuklulardr. Bunlar arasnda tatarck larvalar en ok tketilendir. Trkiye'de birok gle ve glete atlan sazanlar, tatarck larvalarn tketip dikkuyruklarla rekabet ettikleri iin onlara kar ciddi bir tehlike tekil etmektedirler.

Kaynaklar: [1], [2], [3]

Biyolojisi
K sonunda (mart) remeye balarlar.
Diiler yuvay suyun stne ve sazlklarn kklerini kullanarak yaparlar bazen de eski sakarmeke yuvalarn kullanrlar.
Kuluka dnemi Nisan ve Eyll arasndadr.
Yalnzca diiler kulukaya yatarlar ve birka hafta yumurtadan kan yavrulara bakarlar.

G
Ispanya, Cezayir ve Tunus populasyonlar yerleik populasyonlardr ve g etmezler.
Asya ve Trkiyede bulunan populasyonlar kn gneye gerler, reme dnemlerini kuzeyde geirirler.

Poplasyonu
Genel olarak drt populasyon bulunur.
1- Orta Asya da bulunan gmen populasyon. Bu populasyon Kazakistann kuzeyinde ve Rusyann gneyinde rer ve Dou Avrupa da k geirir.
2- Asyann dousunda bulunan kk bir gmen grup. Bu populasyon k Pakistanda geirir ve Rusyann gneyi ve Moolistanda rerler ve yavrularn bytrler.
3- Bat Avrupa da yerleik olan populasyon. Bu populasyon btn yl Ispanyada geirir.
4- Tunus ve Cezayir de bulunan yerleik populasyon.

Davranlar
Dikkuyruk kendine gveni olan ve ayn habitat da yaayan dier su kularna oranla daha az korkak olan bir trdr.
Tehlikeden kamak iin dala geerler.
Ureme sezonlar dnda topluluklar halinde yaamay severler.
Kn bir araya gelirler ve kk srler halinde g ederler.
reme dneminde erkekler arasndaki stnlk mcadelesi ska grlen bu trde,
sr halinde dolarken, diilere fazla yaklaan erkekler, baskn erkek tarafndan kovalanr.



Yerel Adlar
Dikkuyruklar Anadolu'da akba ve dik kuyruk rdek olarak da bilinir. zellikle erkeklerine akba denir.

Kaynaklar: [4]

Ses-t
Genelde sessizdirler. Erkekler kur yapmann ilk aamas olan "flotilla-swimming" srasnda sert bir homurdanma sesi karrlar. Bunun dnda, tkrtl ve devaml bir mrldanmaya benzeyen veya ikili sralar/heceler halinde yaptklar ddk sesine benzer arlar yaparlar (bkz. aadaki balantlar). Diiler ise "gek" eklinde, yumuak ve "rdeimsi" bir ar yaparlar. Yumurtadan yeni kan yavrular "vit-vit" benzeri yumuak bir arya sahiptirler.

Erkeklerin tkrtl ars: www.xeno-canto.org/sounds/uploaded/YSDNMROVID/XC164148-Marokko_Lac%20de%20Sidi%20Bourhaba_oxyleu_soidin_Marokko_Lac%20de%20Sidi%20Bourhaba_2012-04-25.mp3

Erkeklerin ddms ars: www.xeno-canto.org/sounds/uploaded/UXGZWVYDFE/XC132436-0105030129_Oxyura%20leucocephala_parades_zonar_F%20DEROUSSEN.mp3

Kaynaklar: [1], [5]

Ayrc Tan
Kartrlmas muhtemel olan tek tr karabal dikkuyruktur (Oxyura jamaicensis). Karabal dikkuyruk lkemizde ok nadir grlen bir trdr (lkemizden sadece kn olmak zere 1-2 kayd mevcuttur). Bu iki tr ayrmak iin dikkat edilmesi gerekenler:

- Dikkuyruun gagas, kafaya yakn olan ksmnda belirgin ve dbkey bir ikinlik oluturur. Bu belirgin ikinlik karabal dikkuyrukta yoktur. ki tr ayrmann en kolay yolu budur.
- Erkek dikkuyruklarda kafadaki siyah ta gzn arkasna devam etmezken karabal dikkuyrukta enseye kadar uzanr. ki tr (erkekler sz konusu olduunda) ayrmann en kolay ikinci yolu budur.
- Dikkuyruklarn kuyruk alt rt tyleri kahverengidir. Karabal dikkuyruklarda ise kuyruk alt rts beyaz renklidir.
- Dikkuyruklarn diilerinde ve ilk yln yaayan bireylerinde kafann yanndaki izgi ince ve iyi tanmldr; karabal dikkuyrukta ise bu izgi daha geni ve daha belirsiz bir ekilde tanmldr.
- Bu iki trn birlikte bulunduu ou yerde, farkl nesillerden melez bireyleri grmenin mmkn olduu unutulmamaldr.

Kaynaklar: [1], [6]

Kaynaklar
[1] Cramp, Stanley. Handbook of the birds of Europe, the Middle East and North Africa. Oxford University Press, Vol 1, 1977.
[2] Hughes, B., Robinson, J.A., Green, A.J., Li, Z.W.D. and Mundkur, T., 2006. International single species action plan for the conservation of the white-headed duck Oxyura leucocephala. CMS Technical Series, (13).
[3] Almaraz Garca, P., 2001. Competition with Carp may limit White-headed Duck populations in Spain. TWSG News, (13).
[4] akmak, M., 2005. Anadolu Ku Adlar Szl: Trke, ngilizce, Latince (Vol. 4). Kitap Yayinevi Ltd..
[5] Svensson, L., Mullarney, K. and Zetterstrm, D., 2010. Collins Bird Guide 2nd edition. British Birds, 103, pp.248-252.
[6] van Duivendijk, Nils. "Advanced Bird ID Handbook The Western Palearctic." Limosa 84.2 (2011): 95.
[7] BirdLife International (2018) Species factsheet: Oxyura leucocephala. Downloaded from www.birdlife.org on 04/02/2018.
[8] Reeber, Sbastien. Wildfowl of Europe, Asia and North America. Christopher Helm, 2015.
[9] Monitoring of Breeding White-headed Duck (Oxyura leucocephala) Populations in Central Anatolia, Turkey, brahim Kaan zgencil, Doa Dernei, 2016
[10] Armengol, X., et al. "Limnological variables relevant to the presence of the endangered white-headed duck in Southeastern Spanish wetlands during a dry period." Acta zoologica academiae scientiarum hungaricae 54.1 (2008): 45-60.

Fotoraflar

Dikkuyruk
22.12.2011 00:58
Trn 42. fotoraf


Dikkuyruk
21.06.2015 23:30
Trn 81. fotoraf


Dikkuyruk
01.06.2011 00:40
Trn 28. fotoraf


Dikkuyruk
20.04.2015 11:53
Trn 80. fotoraf


Dikkuyruk
22.01.2018 12:27
Trn 137. fotoraf


Dikkuyruk
15.05.2012 08:28
Trn 45. fotoraf


Dikkuyruk
23.04.2018 18:47
Trn 138. fotoraf


Dikkuyruk
09.09.2013 17:17
Trn 75. fotoraf


Dikkuyruk
21.12.2011 13:04
Trn 41. fotoraf


Dikkuyruk
11.01.2017 08:40
Trn 132. fotoraf


Dikkuyruk
14.09.2011 00:29
Trn 35. fotoraf


Dikkuyruk
29.04.2013 21:26
Trn 71. fotoraf


Tm Dikkuyruk Fotoraflar