Haberler
Kuşların dünyadaki manyetik alanı nasıl gördüklerini anlıyoruz Türkiye'nin Anonim Kuşları
Kuşların dünyadaki manyetik alanı nasıl gördüklerini anlıyoruz 06.04.2018 08:57

Dünyanın manyetik alanı hayvan göçlerinden tutun dünyayı güneşin solar rüzgarından korumasına kadar hayati bir rol oynuyor. Yeni bir çalışma kuşların bu manyetik alanı nasıl görebildiklerine ışık tutuyor.

Dünyanın manyetik alanı dış çekirdekteki sıvı demirin hareketinin sonucudur. Dış çekirdekteki demir hareket ettikçe elektrik akımı oluşturur ve bu da manyetik alan doğurur. Manyetik alandaki bu sıvı metal hareket ettikçe daha güçlü elektrik akımları yaratır. Bu artı geridönüşüm döngüsüne jeomanyetik dinamo denir.  

Bilim insanları kuşların dünyadaki manyetik alanı görebildiğini söyleyeli epey olmuştu ama nasıl fark ettikleri bilinmiyordu. İsveç’te Lund Üniversitesi ve Almanya’ da Carl von Ossietzky Üniversitesi kuşların gözlerindeki özel bir proteinden kaynaklandığını ortaya çıkardı. İki çalışma hem kızılgerdanlar hem de zebra ispinozlarını inceledikten sonra gözlerde farklı bir proteni olan Cry4’ e rastlandı.

Cry4 proteini kriptokrom sınıfına ait olup mavi ışığa hassastır. Hem bitkiler hem de hayvanlarda bulunan kriptokrom kuşlarda dünyanın manyetik alanını ayırt etmeye yol açıyor.  

Dünyanın manyetik alanını görebilmeye  manyeto çekimi deniyor ve ışıktaki mavi dalgaboyuna dayanıyor. Manyetik alan, kuşun baktığı yöne doğru ortadüzey molekülleri değiştirip kuşa gideceği yönün algısını veriyor.

Araştırmacılar kızılgerdanlarda Cry4 proteinin göç zamanlarında daha çok üretildiğini de buldular. Cry4 proteini aynı zamanda kuşun görüşü için bir filtre görevi de görüyor. Bu filtre kuşların dünyayı bir çeşit pusula gibi görmesini sağlıyor.

 

https://www.forbes.com/sites/trevornace/2018/04/04/we-finally-know-how-birds-can-see-earths-magnetic-field/#691a4bc220e1

 

Fotoğraf için Ümit Yardım'a teşekkür ederiz.

 

 

 

 
Okunma sayısı.: 480
Yorumlar

Diğer Haberler
Vefat / Bayram Göçmen Trakushaber  22.03.2019 21:51
Dünya Serçe Günü Trakushaber  20.03.2019 17:03
İzmirliler Flamingoların Dansını İzlemek İçin Buluştu Trakushaber  20.03.2019 11:57
Yavru Ötücü Kuş Bulduğumuzda Ne Yaparız? Trakushaber  20.03.2019 07:20
Türk Belgesel Ekibi'nin büyük başarısı Trakushaber  15.03.2019 09:18
Bu Kuşlar Kağıttan Trakushaber  13.03.2019 21:02
Yırtıcılar Tehlikede Trakushaber  13.03.2019 18:54
Trakus'un 12. Yaşı Kutlandı Trakushaber  10.03.2019 17:01
Av Sezonu Kapandı Trakushaber  08.03.2019 20:31
Kertik İzleme Raporu gulcanbelen  06.03.2019 16:09
Trakus Video Bölümü Yenilikler Trakushaber  05.03.2019 23:02
Pazar Günü Riva'da Olacağız / Trakus Doğum Günü Etkinliği Trakushaber  05.03.2019 22:50
Marmaris'in Bilinen Tek Leylek Yuvası Yenilendi Trakushaber  04.03.2019 19:37
Dünyayı Kuşlar ve İnsanlar İçin Daha İyi Yapan Yedi Kadın Trakushaber  03.03.2019 11:06
Arktika'daki Kuş Yumurtasında Bile Plastik Katkı Maddesi Çıktı Trakushaber  01.03.2019 08:47
Emir Özay Fotoğraf Sergisi Trakushaber  28.02.2019 10:26
Van Gölü Havzası Su Kuşlarıyla Cıvıl Cıvıl Trakushaber  28.02.2019 09:59
İngiltere'de NGO'lar Bilimsel Yayınlarda Önde Trakushaber  28.02.2019 09:58
Hersek Lagünü'nde İki Kuş Gözlem Kulesi Trakushaber  27.02.2019 08:37
Kuş göç yolları üzerinde bulunan Tekirdağ’da leyleklerin yuvaları 11 ilçede yenilendi Trakushaber  27.02.2019 08:30